نکاتی در مورد بیماری های لثه

میکروب های عامل بیماری های لثه و محیط دهان کدامند؟

براساس تحقیقات و آمار در حدود 700نوع باکتری در محیط دهان ما وجود دارند و تنها نیمی از آنها شناخته شده‌اند. این باکتری‌ها و میکروارگانیزم‌ها عمدتا مسئول پوسیدگی و بیماری‌های لثه هستند. در بیماری‌های لثه بخش عمده‌ای از میکروب‌های مسئول بی‌هوازی هستند، به این معنا که در غیبت اکسیژن بهتر می‌توانند عمل کنند و قدرت تخریبی آنها چند برابر می‌شود، چون در شیارهای عمیق لثه‌ای اکسیژن موجود نیست، خسارت‌های حاصل از بی‌هوازی‌ بیشتر و مخرب‌تر است. البته یکی از دلایل عمده فعال شدن این باکتری‌ها در برخی افراد دلیل ژنتیک است. افرادی که در اقوام و خانواده نزدیک خود سوابقی از بیماری‌های عفونی و درازمدت لثه و انساج مربوط به آن داشته باشند بیشتر در معرض خطر بیماری‌های لثه و میکروب‌های مربوط به آن قرار دارند و قبل از جدی شدن این بیماری با مراجعه زودهنگام به متخصص لثه(پریودنتیست) با علم به این مهم باید از بروز بیماری جلوگیری کنند.

 

مراحل پیشرفت پاکت لثه از شیار اولیه به سمت انتهای ریشه دندان‌ها

به‌طور عادی شیار لثه طبیعی بین نیم تا یک میلی‌متر عمق دارد و در این فضا دیواره داخلی لثه با توجه به ترشحات آنزیم‌ها و مواد شیمیایی که به درون شیار لثه می‌ریزد محیط اطراف هر دندان را پاک و مرطوب کرده و از ورود میکروب‌ها به این محیط جلوگیری می‌کند. اما با عمیق شدن پاکت یا شیار لثه، میکروب‌هاقوی‌ترمی‌شوند و به‌خاطر کمتر شدن اکسیژن در عمق قدرت میکروب‌هایبی‌هوازی چند برابر شده و اتصال فیبرهای لثه و لیگامنت را با دندان قطع می‌کنند و به سمت استخوان می‌روند و با تخریب تیغه‌های استخوان به‌وسیله اسیدهای خود لثه را بیش از بیش بی‌پشتوانهمی‌کنند و این روند وقتی از نیمه طول ریشه عبور می‌کند، دندان لق می‌شود و با لقی دندان سرعت تحلیل استخوان و نفوذ میکروب‌ها به سمت انتهای ریشه بیشتر و بیشتر می‌شود.

 

علت بیماری های لثه و انساج اطراف دندان ها پریودنتال چیست؟

بیماری‌های لثه و انساج اطراف دندان‌ها (پریودنتال) از مهم‌ترین عوامل از دست رفتن دندان‌هاست. این بیماری‌ها اغلب با ژنژویت یا التهاب لثه آغاز می‌شود و طبق آمار در جوامع پیشرفته بین60 تا 80 درصد از مردم مبتلا به ژنژویت هستند که خود از آن بی‌خبرند.

یکی از علائم مشخص ژنژویت یا همان التهاب لثه، خونریزی‌هایبی‌قاعده یا هنگام  مسواک زدن است که اغلب با بی‌دقتی در روش مسواک‌زدن و نخ دندان کردن اشتباه می‌شود و این‌گونهخونریزی‌ها ناگهانی و با اندکی درد یا سوزش بر اثر خراشیدگی یا صدمه به لثه اتفاق می‌افتد و همیشگی نیست. اما اگر شخصی با کمی فشار و مسواک خود (که البته تا حدودی  با پاکسازی شیار لثه و بین دندان‌ها لازم است) متوجه شد که رنگ برس‌های مسواک قرمز شده، این نشانه ژنژویت لثه است و با افزایش آن میکروب‌های محیط دهان (که به‌طور عادی در همه افراد به‌صورت غیرفعال) وجود دارند. فرصت خواهند یافت تا شروع یک بیماری جدی و عفونی لثه‌ای را رقم زده و به مرور زمان عمق این التهاب و عفونت بیشتر می‌شود و به‌دلیل اینکه بیماری‌های پریودنتال اصولا دارای روند آهسته و پیوسته‌ای هستند، شخص بیمار متوجه تغییرات زیر بافتی نمی‌شود و در مراحل بالاتر بیماری، علائم جدی‌تر نمایان خواهد شد و آن زمانی است که خسارت‌های زیادی رخ داده و درمان جهت بازگرداندن انساج به حالت طبیعی و سلامت بسیار مشکل و گاهی  غیرممکن است.

 

برای پیشگیری از میکروب های دهانی چه روش هایی وجود دارد؟ چه نکات بهداشتی را باید رعایت کنیم؟

باید بدانیم که ضعف بهداشت اولین دلیل فعال شدن میکروب‌های دهانی است. در مرحله اول بهتر این است که روش‌های صحیح کنترل بهداشت که مهم‌ترین آنها روش صحیح مسواک زدن، استفاده از مسواک مناسب، دفعات مسواک زدن در روز و استفاده از  دیگر ابزار و وسایل کنترل بهداشت مثل نخ دندان، مسواک بین دندانی واترجت یا آب‌فشان و محلول‌های مناسب ضدعفونی و ضدباکتری است. در عین حال با مشاوره و چکاپ‌های 6 ماه یک‌بار با متخصص لثه (پریودنتیست) از وضعیت میکروب‌های موجود و جرم‌ها و رنگدانه‌های اطراف لثه و سطح دندان‌ مطلع شویم تا در صورت لزوم با انجام یک جرم‌گیری و پاکسازی ساده از بروز یک بیماری مخرب و مهلک جلوگیری کنیم.

طبق آخرین مطالعات موسسات معتبر علمی، آمار چشم‌گیری از اشخاص مبتلا به نارسایی‌های قلبی و عروقی و حتی سکته‌های قلبی ناشی از بیماری‌های عفونی و درازمدت لثه تشخیص داده شده‌اند که آمار رسمی آن موجود است.

علائم هشداردهنده بیماری‌های عفونی لثه (پریودنتیت)عبارتند از:

- تورم و تغییر رنگ لثه 

-خونریزی لثه هنگام مسواک زدن یا جویدن یا به‌خودی خود. 

- بوی نامطبوع و مزه بد دهان

- تحلیل لثه و نمایان شدن ریشه دندان‌ها و حساس شدن دندان‌ها 

-کند شدن یا سست شدن دندان‌ها و عدم توانایی در جویدن

-لق شدن ریشه دندان‌ها 

- ترشح عفونی از شیار لثه 

 - جابه‌جا شدن تغییر جهت دندان‌ها بدون لقی

بیماری‌های عفونی لثه منتج از فعالیت گروهی از میکروب‌های هوازی و بی‌هوازی‌ است.